Blackout
Długa przerwa w dostawie prądu: co przestaje działać i jak się przygotować.
Zweryfikowano:
W skrócie
- Większość awarii trwa kilka godzin, ale rozległa może potrwać kilka dni. Wtedy brakuje nie tylko światła: także wody, ogrzewania, internetu, telefonu i płatności kartą.
- Przygotuj latarki z bateriami, radio na baterie, powerbanki, wodę, jedzenie bez gotowania i gotówkę.
- Agregat i grill działają tylko na zewnątrz. W domu grożą śmiertelnym zatruciem czadem.
- Zamknięta lodówka trzyma chłód około 4 godzin, pełna zamrażarka około 48 godzin.
- Awarię zgłoś pod 991. Gdy zagrożone jest życie, dzwoń pod 112.
Blackout to rozległa i długa przerwa w dostawie prądu. Może ją wywołać wichura, poważna awaria sieci albo celowe działanie. Zwykłe awarie są usuwane w ciągu godzin. Warto jednak być gotowym na kilka dni bez prądu.
Co przestaje działać
Rządowy „Poradnik bezpieczeństwa” uprzedza, że przy długim braku prądu tracisz dostęp do wody, ogrzewania, internetu i telefonu oraz możliwość płacenia kartą. W praktyce oznacza to:
- nie ma światła, nie działają lodówka, kuchenka elektryczna ani czajnik;
- ogrzewanie może stanąć także wtedy, gdy piec jest gazowy, bo jego sterowanie i pompy potrzebują prądu;
- w kranie może zabraknąć wody;
- nie działają windy, domofony i bramy na pilota;
- internet i sieć komórkowa mogą przestać działać;
- nie działają bankomaty ani terminale płatnicze.
Co przygotować
Podstawą jest ten sam zapas, który opisujemy na stronie Pierwsze 72 godziny. O zapasie wody przeczytasz na stronie Woda. Na blackout szczególnie ważne są światło, łączność i ciepło.
Checklista
Gotowość na blackout
Co mieć w domu na wypadek kilkudniowej przerwy w dostawie prądu. Na podstawie rządowego „Poradnika bezpieczeństwa” (2025) i poradnika RCB „Bądź gotowy!”.
Światło i łączność
- Latarki z zapasem baterii — najlepiej także czołowa — zostawia wolne ręce
- Radio na baterie lub na korbkę
- Naładowane powerbanki i pasujące kable
- Ładowarka samochodowa
- Zapasowe baterie do urządzeń, których używasz na co dzień — spisz, jakie typy są potrzebne
Woda, jedzenie, pieniądze
- Woda pitna — minimum 3 litry na osobę na dobę
- Żywność gotowa do spożycia — konserwy, suchary, batony
- Gotówka w różnych nominałach
Ciepło
- Koce, śpiwory i ciepła odzież
- Źródło ogrzewania, które nie działa na prąd — tylko sprawne, przy działającej wentylacji i z czujką czadu
Bezpieczeństwo
- Czujka czadu i czujka dymu na baterie
- Gaśnica i koc gaśniczy
- Apteczka i zapas leków przyjmowanych na stałe
- Numery alarmowe i telefony bliskich zapisane na kartce
Agregat prądotwórczy
Rządowe poradniki radzą rozważyć zakup agregatu z zapasem paliwa. To rozwiązanie dla domu jednorodzinnego. W mieszkaniu w bloku agregatu nie da się bezpiecznie używać. Podłączenie agregatu do instalacji domowej zleć elektrykowi.
Gdy zgaśnie światło
Pierwsze kroki po wyłączeniu prądu
Krok 1: Sprawdź, czy to tylko u ciebie
Zajrzyj do bezpieczników. Zobacz, czy światło jest na klatce i u sąsiadów.
Krok 2: Zgłoś awarię
Pogotowie energetyczne: 991.
Krok 3: Odłącz urządzenia elektryczne od zasilania
Wyjmij wtyczki z gniazdek.
Krok 4: Oszczędzaj telefon
Włącz tryb oszczędzania energii. Wyłącz Wi-Fi i transmisję danych, gdy ich nie potrzebujesz.
Krok 5: Włącz radio na baterie
Słuchaj komunikatów służb.
Krok 6: Nie otwieraj lodówki i zamrażarki bez potrzeby
Zamknięte dłużej trzymają niską temperaturę.
Krok 7: Zimą oszczędzaj ciepło
Zbierz domowników w jednym pokoju. Ubierzcie się ciepło, użyjcie koców i śpiworów.
Krok 8: Zajrzyj do sąsiadów
Zwłaszcza do osób starszych, chorych i samotnych.
Jedzenie z lodówki i zamrażarki
Polskie poradniki urzędowe radzą tylko, żeby ograniczyć otwieranie lodówki i zamrażarki. Konkretne czasy podaje amerykańskie CDC, przy zamkniętych drzwiach:
- lodówka: około 4 godzin;
- pełna zamrażarka: około 48 godzin;
- zamrażarka zapełniona w połowie: około 24 godzin.
Rób i nie rób
Rób
- Trzymaj latarkę zawsze w tym samym, znanym wszystkim miejscu
- Ładuj powerbanki na bieżąco, a nie dopiero przed burzą
- Miej w domu gotówkę w różnych nominałach
- Zamontuj czujkę czadu i czujkę dymu na baterie
- Zjedz najpierw to, co jest w lodówce, zapasy trwałe zostaw na później
Nie rób
- Nie uruchamiaj agregatu w domu, piwnicy ani garażu
- Nie rozpalaj grilla w pomieszczeniu
- Nie zostawiaj zapalonych świec bez nadzoru
- Nie otwieraj lodówki, żeby „tylko sprawdzić”
- Nie dzwoń pod 112 z pytaniem, kiedy wróci prąd
Częste błędy
- Latarka bez baterii. Spisz, jakich baterii potrzebują twoje urządzenia, i miej zapas każdego typu.
- Wszystko w telefonie. Numery, adresy i ten poradnik miej też na papierze.
- Świece jako główne źródło światła. Latarka jest bezpieczniejsza.
- Agregat w garażu „tylko na chwilę”. Czad gromadzi się szybko, a otwarta brama nie wystarcza.
- Brak gotówki. Karta i telefon nie zapłacą, gdy terminale nie działają.
Źródła
- Poradnik bezpieczeństwa (MSWiA, MON, RCB), 2025 — „Długotrwały brak prądu (blackout)”
- Rządowe Centrum Bezpieczeństwa: „Bądź gotowy! Poradnik na czas kryzysu i wojny”, 2022 — „Brak prądu”
- Rządowe Centrum Bezpieczeństwa: Nie dla czadu
- Komenda Główna PSP: Uwaga na tlenek węgla i pożary (13.01.2026)
- U.S. Consumer Product Safety Commission: Generators and Engine-Driven Tools (tlenek węgla)
- CDC: Keep Food Safe After a Disaster or Emergency
- Rządowe Centrum Bezpieczeństwa: Pożar — bądź bezpieczny